Geen resultaten

Appingedam 2018

4 mei 2018

Onderdeel van: Programma's 2018

Open Joodse Huizen - Huizen van Verzet vindt in Appingedam voor de tweede keer plaats. Er zijn herdenkingen op drie locaties. Download hier het programma in pdf.

Joodse Huizen

De joodse gemeenschap van Appingedam dateert van de late middeleeuwen en is daarmee een van de oudste van Nederland. Vanaf de tweede helft van de achttiende eeuw nam de gemeenschap snel toe en Appingedam kreeg daarom in 1801 een synagoge. Eind 19e eeuw was het aantal gegroeid tot tegen de 200. Daarna vond er weer een daling plaats, vooral door het vertrek van veel jongeren, tot 105 Joodse inwoners in 1930.

De joodse Damsters waren voornamelijk werkzaam in de veehandel, slachterij, huidenhandel en het bankwezen. Tot in de eerste helft van de twintigste eeuw kende Appingedam een bloeiend joods cultureel en maatschappelijk leven, met verenigingen voor toneel, liefdadigheid en armenzorg.

Voor de deportaties door de nazi’s begonnen had Appingedam 82 Joodse inwoners. Slechts zes van hen overleefden de oorlog door onder te duiken. De andere 76 zijn allemaal in de vernietigingskampen in Auschwitz en Sobibor om het leven gebracht. De jongste inwoner – Izaäk David Kroon – was nog geen anderhalf jaar oud, de oudste – Sina Sleutelberg-Bamberger – was 82 jaar.

De namen van de 76 joodse slachtoffers van het naziregime staan vermeld op een monument bij de synagoge in Appingedam. In de synagoge staat een speciale boekenkast met hun levensverhalen

Huis van Verzet

Professor R.P. Cleveringa, geboren en getogen in Appingedam, is vooral bekend geworden vanwege zijn protestrede in 1940 tegen de Jodenvervolging en de uitsluiting van zijn Joodse collega’s.