Het succes van OJH

2016 en verder?

Open Joodse Huizen is in de afgelopen vier jaar snel gegroeid. In 2012 werd op 20 plekken in Amsterdam stilgestaan bij de joodse inwoners voor 1940. In 2015 vonden op 164 locaties, verspreid over 13 steden herdenkingsbijeenkomsten plaats.

Het Joods Cultureel Kwartier zoekt naar mogelijkheden OJH verder te verzelfstandigen, zodat het duurzaam kan doorgroeien en hopelijk een landelijke traditie kan worden. Daarnaast wordt in mei 2016 vanuit het JCK in Amsterdam voor de derde keer het dubbelprogramma Open Joodse Huizen - Huizen van Verzet geprogrammeerd. Via deze site hopen we wel de programma's van alle plaatsen waar Open Joodse Huizen komend jaar wordt georganiseerd te tonen. Wil je een plaats met een programma aanmelden? Neem dan contact met ons op!

Het succes van Open Joodse Huizen
Open Joodse Huizen is in de afgelopen vier jaar snel gegroeid. In 2012 werd in twintig huizen, cafés, bibliotheken en buurthuizen in Amsterdam stilgestaan bij de joodse bewoners van die huizen voor 1940. In 2015 vonden op 164 locaties, verspreid over 13 steden herdenkingsbijeenkomsten plaats. OJH is een vrijwilligersproject. In 2015 werkten meer dan 500 mensen op één of andere wijze vrijwillig mee om OJH te realiseren. Inwoners van de deelnemende plaatsen organiseren het programma, zoeken de lokale verhalen bij elkaar, leggen vaak ook contact met (verre) nabestaanden of anderszins betrokkenen en zorgen voor de praktische organisatie.

Herdenken door kleine, persoonlijke verhalen te vertellen op authentieke locaties in de eigen buurt spreekt duidelijk veel mensen aan. OJH wordt steeds druk bezocht en veel bezoekers en deelnemers geven aan dat zij het ervaren als een belangrijke aanvulling op de gangbare 4 mei herdenkingen. In totaal werden afgelopen 3, 4 en 5 mei meer dan 10.000 bezoekers geteld bij de bijeenkomsten. “Indringend een verhaal van zo dichtbij te horen”; “Zó wil ik voortaan herdenken”; “Een bijzondere manier om de geschiedenis door te geven. Diep ontroerd!” In steeds meer gemeenten is ook belangstelling om een lokale versie van OJH te organiseren.

Rol Joods Historisch Museum
Het Joods Historisch Museum / Joods Cultureel Kwartier heeft de afgelopen vier jaar de organisatie van OJH ondersteund, met de inzet van redacteuren. Zij hielpen de werkgroepen bij de programmering, met tips over onderzoek en de praktische organisatie. De website * werd in 2014, met steun van het Nationaal Comité 4 en 5 mei, in de lucht gebracht. De site voorziet organisatoren van informatie over het opzetten van OJH (of vergelijkbare verhalen-vertel programma’s) en bedient het publiek door de programma’s van de diverse steden op een centrale plek aan te bieden. Door overal met dezelfde herkenbare huisstijl naar buiten te treden kreeg OJH de uitstraling van een landelijk evenement. Om de kosten van het evenement en de ondersteuning door het JHM te betalen is de afgelopen jaren zowel nationaal als lokaal geworven, met wisselend succes.

Voor het JHM is het van groot belang dat op deze manier – dichtbij huis en met individuele geschiedenissen – bij de Sjoa, de jodenvervolging, wordt stilgestaan. Het museum beheert het online monument * en de website *, waar op ieder moment verhalen over- en herinneringen aan de voormalige joodse inwoners van Nederland kunnen worden gedeeld, “zodat hun naam niet zal worden uitgewist”. Met Open Joodse Huizen wordt het niet-vergeten, door het vertellen van wat er over iemand bekend is of bewaard is gebleven, tot een gezamenlijke activiteit. Het vertellen van een persoonlijke geschiedenis, op één tijdstip en op een plek uit het leven van de herdachte personen, houdt letterlijk iemands naam levend.

2016 en verder
Het museum is op zoek naar partners om het project ook voor de langere termijn te kunnen waarborgen. Hopelijk kan vanaf 2017 opnieuw ondersteuning aan opstartende werkgroepen worden geboden, en kan OJH verder groeien. Voor 2016 zal het JHM alleen in Amsterdam een editie van Open Joodse Huizen – Huizen van Verzet te realiseren, in samenwerking met het Amsterdams 4 en 5 mei Comité. Werkgroepen in andere steden die in mei 2016 OJH willen organiseren kunnen vanzelfsprekend gebruik maken van de website www.openjoodsehuizen.nl voor het online publiceren van hun programma. Via de website kunnen ook voorbeelden van flyers, een voorbeeld planning etc. worden gedownload. Natuurlijk kunnen gemeenten of lokale werkgroepen voor (begeleiding van) de organisatie van OJH ook rechtstreeks samenwerken met, bijvoorbeeld, de initiatiefneemster van het project Denise Citroen of met Maarten-Jan Vos, die beiden zeer ervaren zijn in het opzetten van lokale programma’s. Contactgegevens zijn te vinden op * en *

We onderzoeken de mogelijkheden om OJH op de lange termijn als landelijk evenement te kunnen blijven ondersteunen vanuit het Joods Cultureel Kwartier.