Wilhelminastraat 43A, Haarlem

4 mei 2019

12.00, 13.00 en 15.00 uur

12.00 en 15.00 uur
Van zomer 1941 tot 1943 zat hier het Joods Lyceum. Docenten Dolf Cohen en Henriette Koster werden verliefd. Ze zaten ver van elkaar ondergedoken. Vlak na de bevrijding zagen ze elkaar terug. Zoon Floris Cohen (broer van Job, oud-burgermeester van Amsterdam) vertelt daarover.

‘De Duitse bezetter besloot in de zomer van 1941 dat Joodse leerlingen en docenten voortaan gescheiden moesten worden van de niet-Joodse. Zo kwamen diverse Joodse Lycea tot stand, wat onder meer tot gevolg had dat van de zomer van 1941 tot 1943 in dit statige pand het Haarlemse Joods Lyceum gehuisvest was. Daar raakten twee docenten, Dolf Cohen en Henriette Koster, verliefd op elkaar en verloofden zich. Door omstandigheden moesten ze ver van elkaar onderduiken, hij in Haarlem, zij samen met haar moeder van hot naar haar in het midden en het Oosten van het land. Vlak na de bevrijding zagen zij elkaar terug, en trouwden ze. Floris Cohen, hun oudste zoon (en broer van Job, de oud-burgemeester van Amsterdam), vertelt over zijn familiegeschiedenis op deze locatie’.

 
13.00 uur
Zaterdag 4 mei 13.00 uur vertelt Marcel Hummelink het verhaal van Leo Snijders op de locatie Wilhelminastraat 43A, het voormalig Joods Lyceum

Leo Snijders (1927-1943) was een leerling van het Joods Lyceum van Haarlem. Hij was in 1939 begonnen aan het Stedelijk Gymnasium, maar net zoals alle andere Joodse scholieren mocht hij na de zomervakantie van 1941 niet meer samen met niet-Joodse leerlingen naar school. Aan het Joods Lyceum kreeg hij een jaar lang les van Joodse leraren, die alleen nog maar les mochten geven aan Joodse leerlingen. In een paar schoolschriften verzamelde hij intussen krantenknipsels over allerlei andere anti-Joodse maatregelen. Het schooljaar 1942-1943 maakte hij niet meer mee, omdat zijn vader werd opgeroepen voor de  ‘werkverruiming onder politietoezicht in Duitsland’: in augustus 1942 meldde de gehele familie Snijders zich op het goederenstation aan de Westergracht.

Zijn plakboeken heeft Leo vlak voor zijn deportatie in bewaring gegeven aan zijn buurjongen met het verzoek om ze voor hem te bewaren. Leo is vermoord in een concentratiekamp op 30 april 1943. Hij is 16 jaar geworden. Zijn buurjongen heeft later de plakboeken overgedragen aan het Noord Hollands Archief, en zullen te bezichtigen zijn op 4 mei in de locatie Wilhelminastraat 43A.

foto van klas 2 van het Joods Lyceum Haarlem, schooljaar 1941-1942 (zittend tweede van links: Leo Snijders) (Noord-Hollands Archief, Collectie Cohen)

 

Gevel Joods Lyceum Haarlem. Bron: Google Streetview

Alle rechten voorbehouden